Przemysław Szlagor

Płyta główna jest niewątpliwie najważniejszą częścią komputera (największy widoczny element po zdjęciu obudowy, do którego podłączone są wszystkie inne elementy). Łączy ze sobą w jedną całość gniazdo procesora, kości pamięci, karty rozszerzeń i oczywiście dyski twarde. To od niej w większości zależy szybkość i stabilność pracy całego komputera. Na przykład przy jego rozbudowie, na nic zda się zakup nowego procesora i dysku i innych jeszcze urządzeń, skoro płyta główna będzie po prostu przestarzała.
Decydujący wpływ na możliwości pracy płyty głównej ma jej chipset - układ sterujący komunikacją pomiędzy elementami systemu. Chipset zazwyczaj zbudowany jest z dwóch specjalnych układów scalonych, zwanych mostkiem północnym i mostkiem południowym. Mostek północny odpowiedzialny jest za obsługę najważniejszych połączeń: szyny procesora FSB (Front Side Bus), magistrali pamięci RAM (o której mowa w innym artykule) oraz karty graficznej zainstalowanej w złączy AGP. Mostek południowy przeznaczony jest dla urządzeń tzw. zewnętrznych, które nie wymagają tak dużych transferów, jak te wcześniej wymienione. Obsługuje on m.in. kontrolery napędów (dyskietek, CDROM) i różnego rodzaju interfejsy wpięte do magistrali PCI.
Tak więc gdyby podsumować, płyta główna zbudowana jest z wielu gniazd, do których można podpiąć wiel urządzeń (dyski, pamięci, procesor, drukarkę, aparat cyfrowy i latarkę USB :-)
Płyta pełni funkcję kręgosłupa komputera i odpowiedzialna jest za połączenia między poszczególnymi urządzeniami.
Na koniec ciekawostka:
"Dlaczego wygląd większości płyt głównych różnych producentów jest bardzo podobny?"

... Otóż dlatego, że aby utrzymać niewielką odległość pomiędzy różnymi gniazdami (co poprawia szybkość pracy), należy ulokować je w ściśle określonych miejscach. Wniosek z tego, że producent może decydować tylko o kształcie samej płyty (owalna, trójkątna, prostokątna ...) i ilości gniazd i złączy w niej zainstalowanych.